B2B yazılımı: bayi ağınızın işletim sistemi

B2B (business-to-business) yazılımı, bir firmanın son tüketiciye değil, kendi bayilerine ve kurumsal müşterilerine satış yaptığı süreci yöneten programdır. Perakende e-ticaretten üç temel noktada ayrılır:

• Fiyat herkese aynı değildir. Her bayinin kendi listesi, iskontosu ve miktar kademesi vardır. Bayi giriş yaptığında yalnız kendi fiyatını görür.
• Ödeme peşin değildir. Vadeli çalışılır; bu yüzden cari hesap, kredi limiti ve risk takibi sistemin merkezindedir.
• Sipariş tek kalemlik değildir. Onlarca kalem, kısmi sevkiyat, backorder ve iade süreçleri normaldir.

Bu üç fark, sıradan bir e-ticaret altyapısının B2B için neden yetmediğini açıklar. Fiyatı kişiye göre değiştiremeyen, bakiye tutmayan ve kısmi sevkiyatı bilmeyen bir sistem, işi kolaylaştırmak yerine Excel'e geri döndürür.

Bayi ağıyla çalışan firmalarda tekrar eden sorunlar bellidir. B2B yazılımının işi bunları ortadan kaldırmaktır:

• Yanlış fiyattan geçen sipariş. Güncel olmayan liste dolaşımdaysa sipariş sonradan iskonto tartışmasına dönüşür. Fiyat sistemde tek kaynaktan hesaplanınca bu tartışma biter.
• Limit aşan bayiye sevkiyat. Bakiye anlık görünmediğinde risk sonradan fark edilir. Limit kontrolü sipariş anında yapılırsa tahsilat sorunu baştan engellenir.
• Olmayan stoğun satılması. Rezervasyon yoksa aynı ürün iki bayiye satılır. Sipariş anında rezerve edilen stok bunu imkânsız kılar.
• Telefon ve WhatsApp trafiği. "Siparişim nerede", "bakiyem ne", "bu üründe stok var mı" sorularının tamamı bayi portalında zaten yazılıdır.

Demo ekranlarında her ürün iyi görünür. Ayrım, aşağıdaki soruların cevabında ortaya çıkar:

1. Cari bakiye nasıl tutuluyor? Tek bir alanda güncelleniyorsa er ya da geç muhasebeyle tutmaz. Çift kayıtlı defter tutan sistemlerde borç ve alacak her zaman eşittir, bakiye hesaplanır.
2. Fiyatın nasıl oluştuğu gösteriliyor mu? "Bu fiyat neden böyle" sorusuna ekran cevap vermiyorsa cevabı siz telefonla vereceksiniz.
3. Kısmi sevkiyat destekleniyor mu? Gerçek hayatta sipariş nadiren tek seferde çıkar. Kısmi sevk yoksa süreç sistemin dışına taşar.
4. Veriniz kiminle paylaşılıyor? Ortak veritabanlı sistemlerde verileriniz başka firmalarla aynı tabloda durur. Ayrı kurulum bunu ortadan kaldırır.
5. Sektörünüze uyarlanabiliyor mu? Tekstilde beden-renk, gıdada parti ve son kullanma, yedek parçada OEM kodu gerekir. Bunlar sonradan eklenen alanlar değil, ürünün baştan bildiği kavramlar olmalıdır.